مقام منسوب به امام حسن مجتبی علیه‌السلام در سامرا
IRQ-SDN-0132
معرفی
این رکورد، مقامی منسوب به امام حسن مجتبی علیه‌السلام را در مختصات ارائه‌شده در منطقه سامرا ثبت می‌کند. اینجا محل دفن او نیست؛ آرامگاه شناخته‌شده‌اش در جنت‌البقیع مدینه قرار دارد. بررسی مستقل، منبع رسمی، میراثی یا وقفی‌ای نیافت که همین مختصات را مقام امام حسن معرفی کند؛ بنابراین هویت دقیق محل همچنان در دست بررسی است.
مقام دیگری از امام حسن در آمرلیِ استان صلاح‌الدین به‌طور مستند وجود دارد. گزارش‌های رسمی از مراسم مذهبی، حضور زائران و خدمات عمومی در زیارتگاه آمرلی سخن می‌گویند. آمرلی آبادی مستقلی و دور از مختصات این رکورد است و مدارک آن را نباید برای اثبات محل ادعایی سامرا به کار برد.
ترتیب زمانی نیز احتیاط می‌طلبد. امام حسن در سال ۵۰ هجری درگذشت، در حالی که سامرای بزرگ از سال ۲۲۱ هجری به بعد به عنوان پایتخت عباسی شکل گرفت. هیچ منبع کهنِ بررسی‌شده‌ای حضور او را در شهر متأخر یا در این نقطه امروزی ثابت نمی‌کند. تا زمانی که مدرک مستقیمِ محلی پیدا نشود، پیوند سامرا فقط انتسابی متأخر و محلی است.
امام حسن، فرزند بزرگ امام علی و حضرت فاطمه، نوه پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله و از چهره‌های برجسته اهل بیت است. این معرفی کوتاه فقط معنای زیارتی نام را توضیح می‌دهد؛ زندگی‌نامه کامل او باید در صفحه اصلی شخصیت یا آرامگاه شناخته‌شده بیاید، نه در مکانی ثانوی و تأییدنشده.
ارزش پژوهشی کنونی این رکورد در جلوگیری از اشتباه است. آرامگاه بقیع را معرفی می‌کند، این مختصات را از مقام مستند آمرلی جدا نگه می‌دارد و مدارک لازم را مشخص می‌سازد: عکس میدانی، کتیبه، سند اوقاف یا شهرداری، یا انتشار محلی معتبر و مرتبط با همین محل. تا آن زمان، انتساب باید با احتیاط روشن بیان شود.
اهمیت تاریخی / دینی
این رکورد هنوز دلیل وجود زیارتگاهی تثبیت‌شده در سامرا نیست؛ ارزش آن در ثبت انتسابی روشن و مشروط به تأیید دقیق محل است.
این متن، بقیع را آرامگاه شناخته‌شده امام حسن معرفی می‌کند و از آمیختن مقام مستند آمرلی با مختصات تأییدنشده این رکورد جلوگیری می‌کند.
منابع
Sahih al-Bukhari
Muhammad ibn Ismail al-Bukhari
Book of Peacemaking, hadith of Hasan's reconciliat
Page/Volume: Book of Peacemaking, hadith of Hasan's reconciliation; numbering varies by edition | UNESCO supports only the Abbasid chronology of Samarra and does not identify the exact coordinate as an Imam Hasan maqam. Independent review found no official, heritage or Awqaf source tied to this precise site. An official report documents a separate Maqam of Imam Hasan in Amirli; that evidence is included only to prevent conflation and does not validate this Samarra row. Exact field, inscriptional or administrative evidence is still required.
Ansab al-Ashraf
Ahmad ibn Yahya al-Baladhuri
Reports on Imam Hasan and the settlement; paginati
Page/Volume: Reports on Imam Hasan and the settlement; pagination varies by edition | UNESCO supports only the Abbasid chronology of Samarra and does not identify the exact coordinate as an Imam Hasan maqam. Independent review found no official, heritage or Awqaf source tied to this precise site. An official report documents a separate Maqam of Imam Hasan in Amirli; that evidence is included only to prevent conflation and does not validate this Samarra row. Exact field, inscriptional or administrative evidence is still required.
Kitab al-Irshad
Shaykh al-Mufid
Biographical entry; pagination varies by edition
UNESCO supports only the Abbasid chronology of Samarra and does not identify the exact coordinate as an Imam Hasan maqam. Independent review found no official, heritage or Awqaf source tied to this precise site. An official report documents a separate Maqam of Imam Hasan in Amirli; that evidence is included only to prevent conflation and does not validate this Samarra row. Exact field, inscriptional or administrative evidence is still required.
Tarikh Madinat Dimashq
Ibn Asakir
Biographical and death traditions; pagination vari
Page/Volume: Biographical and death traditions; pagination varies by edition | UNESCO supports only the Abbasid chronology of Samarra and does not identify the exact coordinate as an Imam Hasan maqam. Independent review found no official, heritage or Awqaf source tied to this precise site. An official report documents a separate Maqam of Imam Hasan in Amirli; that evidence is included only to prevent conflation and does not validate this Samarra row. Exact field, inscriptional or administrative evidence is still required.
whc.unesco.org
UNESCO supports only the Abbasid chronology of Samarra and does not identify the exact coordinate as an Imam Hasan maqam. Independent review found no official, heritage or Awqaf source tied to this precise site. An official report documents a separate Maqam of Imam Hasan in Amirli; that evidence is included only to prevent conflation and does not validate this Samarra row. Exact field, inscriptional or administrative evidence is still required.
imamhussain.gov.iq
UNESCO supports only the Abbasid chronology of Samarra and does not identify the exact coordinate as an Imam Hasan maqam. Independent review found no official, heritage or Awqaf source tied to this precise site. An official report documents a separate Maqam of Imam Hasan in Amirli; that evidence is included only to prevent conflation and does not validate this Samarra row. Exact field, inscriptional or administrative evidence is still required.