ابو نعیم گزارشی نامدار از خلف بن تمیم حفظ کرده است که هنگام سفر با ابراهیم بن ادهم رحمه الله به گروه خبر رسید شیری در راه ایستاده است. ابراهیم با جملهای شرطی شیر را خطاب کرد: اگر دربارهٔ آنان مأموریتی دارد، همان را انجام دهد و اگر چنین نیست از راه کنار برود. روایت میگوید شیر با صدایی آرام کنار رفت. منابع رجال همراهی مستقیم خلف با ابراهیم را تأیید و او را مثبت توصیف میکنند و قشیری نیز صورت کوتاه مشابهی حفظ کرده است؛ با این همه، برای خود رویداد خارقالعاده در مرحلهٔ پژوهشی پیشین تصحیح رسمی و کامل ثابت نشد.
بر پایهٔ روایت، ابراهیم پیش رفت و مستقیماً با شیر سخن گفت. کلام او حالت فخر و ادعا نداشت، بلکه کاملاً شرطی بود: اگر شیر دربارهٔ آنان مأمور شده است، آنچه را مأمور است انجام دهد، و در غیر این صورت از مسیر کنار برود. سپس گزارش نتیجهٔ خارقالعاده را بیان میکند و میگوید شیر در حالی که صدایی آرام از خود بیرون میآورد کنار رفت و گروه توانست سفر را ادامه دهد.
ابو نعیم بیش از یک صورت مرتبط از داستان شیر را حفظ کرده است. برخی مسیرها در وصف حیوان یا عبارت دقیق سخن ابراهیم با یکدیگر تفاوت دارند. این صورتها باید در محدودهٔ مسیر خود باقی بمانند و نباید از آنها یک نقل قول ترکیبی تازه ساخته شود. قشیری نیز صورت کوتاهی با تعبیر حکایتی نقل میکند که در آن شیر در برابر گروه ابراهیم قرار میگیرد، ابراهیم با او سخن میگوید و شیر بازمیگردد، اما آن بخش سندی را نمایش نمیدهد.
قویترین مسیر نامدار در مرحلهٔ پژوهشی پیشین از عبدالرحمن بن جارود به خلف بن تمیم میرسد. منابع رجال صریحاً میگویند خلف از ابراهیم بن ادهم شنیده و با او همراه بوده و او را ثقه یا راستگو توصیف کردهاند. دربارهٔ عبدالرحمن بن جارود نیز ارزیابی مثبت نقل شده است. از این جهت گزارش از یک حکایت مناقبی بینام پشتیبانی بیشتری دارد، هرچند این امر به تنهایی آن را به خبر کاملاً صحیح تبدیل نمیکند.
پس از گزارش شیر، ابو نعیم دعایی برای حفاظت در صبح و شام نیز به ابراهیم نسبت میدهد. در پژوهش پیشین این دعا به عنوان متنی کلاسیک منسوب به ابراهیم تأیید شد، اما حدیث نبوی نیست و نباید آن را فرمولی تضمینشده برای محافظت جسمانی معرفی کرد. چون رخداد اصلی این صفحه کنار رفتن شیر است، دعا نیز نباید به ادعای کرامت جداگانهای تبدیل شود.
قویترین نتیجه این است که منابع کلاسیک سنی گزارشی معنادار و نسبتاً بهتر پشتیبانیشده را حفظ کردهاند که در آن ابراهیم بن ادهم شیری را که راه را بسته بود خطاب میکند و شیر کنار میرود. مسیر نامدار و تأیید راویان، درج با اعتماد متوسط و همراه با احتیاط را توجیه میکند؛ اما تفاوت در الفاظ و نبود تصحیح رسمی کامل، مانع از آن است که رخداد به صورت یقین تاریخی صحیح و بدون قید عرضه شود.
نتیجه
منابع کلاسیک سنی روایتی حفظ کردهاند که در آن ابراهیم بن ادهم رحمه الله شیری را که راه گروهی مسافر را بسته بود خطاب میکند و شیر از راه کنار میرود. مسیر نامدار ابو نعیم و تأیید راویان، درج آن با اعتماد متوسط و احتیاط را پشتیبانی میکند، در حالی که اختلاف عبارتها و محدودیتهای توثیق باید آشکار باقی بماند.