تاریخ و محل تولد او بهطور قطعی ثبت نشده است. منابع کهن او را کودک خردسال یا شیرخوار میخوانند و هیچ سن یا تاریخ تولد دقیقی در این پرونده یقینی دانسته نشده است.
عبدالله شیرخوار بن حسین
یادداشت پژوهشی نسب — مشاهده بیشتر
منابع در نامگذاری علیاکبر، علیاصغر و عبدالله رضیع اختلاف دارند؛ هنگام ایجاد هویتهای جداگانه، نسبت هر نام به منبع آن بهروشنی حفظ شده است.
PER-000086
اهلبیت
محتمل
فقط منطقه کلی معلوم
فهرست پایه منبع امامی
⚙️ چاپ، اشتراک و گزینههای دیگر
عبدالله رضیع، فرزند خردسال امام حسین علیهالسلام و رباب بنت امرؤالقیس، از شهیدان بنیهاشم در کربلا بود. منابع کهن او را بیشتر عبدالله بن حسین مینامند، در حالی که نام علیاصغر در یادکردهای متأخر شهرت بیشتری یافته است. او در عاشورا، ۱۰ محرم سال ۶۱ هجری برابر با ۶۸۰ میلادی، در حالی که در آغوش پدر بود با تیر به شهادت رسید. زندگی کوتاه او یادآور حرمت جان بیگناه، ضرورت دقت در گزارش تاریخی و مسئولیت وجدان در برابر ستم است.
او در عاشورا، ۱۰ محرم سال ۶۱ هجری برابر با ۶۸۰ میلادی، در کربلا هنگامی که در آغوش امام حسین علیهالسلام بود با اصابت تیر به گلو به شهادت رسید. نام تیرانداز مورد اختلاف است؛ گزارش کهن از مردی از بنیاسد و نقلهای متأخر از نامهای گوناگون یاد میکنند.
گزارش کهن میگوید امام حسین علیهالسلام کودک را در کنار شهیدان خاندان خود قرار داد. قبر فردی جداگانه و مشخصی برای او ثابت نیست. سنت متأخر کربلا وی را به صورت جمعی در میان شهیدان هاشمی وابسته به حرم امام حسین یاد میکند.
زندگینامه و معرفی تاریخی
عبدالله فرزند خردسال امام حسین بن علی علیهالسلام و رباب بنت امرؤالقیس بود. در فهرست فرزندان امام حسین نزد شیخ مفید، رباب مادر سکینه سلاماللهعلیها و عبدالله معرفی شده است. گزارشهای کهن کربلا بیشتر او را عبدالله بن حسین مینامند، در حالی که در کاربرد دینی و زندگینامهای متأخر نام علیاصغر، به معنای علی کوچکتر، شهرت یافت. چون در نامگذاری فرزندان امام حسین میان منابع تفاوت وجود دارد، این پرونده عبدالله را نام اصلی تاریخی و علیاصغر را نام مشهور متأخر ثبت میکند تا از یک اختلاف نام، دو شخصیت جدا ساخته نشود.
گزارشهای نخستین تاریخ قطعی تولد یا سن دقیق او را حفظ نکردهاند. آنان او را کودکی خردسال یا شیرخوار میخوانند و در کنار خانواده امام حسین علیهالسلام در حرکتی قرار میدهند که به کربلا انجامید. تعیین روز مشخص تولد یا سن دقیق بیشتر به یادکردهای متأخر تعلق دارد و نباید هموزن شواهد قدیمی شمرده شود. آنچه از نظر تاریخی استوار است، هویت خانوادگی او، حضورش در کربلا و شهادتش در مرحله پایانی نبرد در ۱۰ محرم سال ۶۱ هجری است.
بر پایه گزارش شیخ مفید، امام حسین علیهالسلام در برابر خیمه نشست، کودک را نزد او آوردند و در آغوشش قرار گرفت. برخی روایتهای متأخر این لحظه را وداع پایانی یا درخواست آب برای کودک تصویر کردهاند. این صورتها در ادبیات سوگواری اهمیت یافته، اما هسته گزارش کهن کوتاهتر است. ازاینرو زندگینامه محتاط حقیقت مشترک را نگه میدارد که شیرخوار در آغوش پدر بود، ولی گفتوگویی مفصل را که در منابع نخستین یکسان نیامده است، قطعی نمیسازد.
روایتها در اصل این واقعه همداستاناند که تیری به گلوی کودک خورد و او را به شهادت رساند. یک صورت قدیمی تیرانداز را مردی از بنیاسد میداند، در حالی که نقلهای بعدی نام حرمله بن کاهل یا هانی بن ثبیت را آوردهاند. بنابراین اصل حادثه از تعیین نام تیرانداز استوارتر است. امام حسین علیهالسلام خون کودک را در دست گرفت و به درگاه خدا دعا کرد. منابع در ریختن خون بر زمین یا افکندن آن به سوی بالا اختلاف دارند؛ پس این پرونده معنای مشترک اندوه، دعا و دادخواهی الهی را حفظ میکند و بر یک جزئیات جسمانی اصرار نمیورزد.
گزارش کهن میگوید امام حسین علیهالسلام کودک را در کنار شهیدان خاندان خود قرار داد. این سخن قبر فردی جداگانه و نشانهگذاریشدهای را ثابت نمیکند. سنت متأخر کربلا عبدالله را در شمار شهیدان هاشمی وابسته به حرم امام حسین یاد میکند، اما یاد جمعی را نمیتوان دلیل آرامگاهی مستقل دانست. ازاینرو در این پرونده شخصی هیچ زیارتگاه یا مختصاتی افزوده نشده و نبود مکان جداگانه، هویت تاریخی کودک را تضعیف نمیکند.
شهادت عبدالله به یکی از تأثیرگذارترین یادهای کربلا بدل شد، زیرا رنج غیرنظامیان و بیدفاعان را نمیتوان در برابر آن نادیده گرفت. نیروی اخلاقی این داستان به گفتوگوی ساختهشده، سن دقیق اثباتنشده یا قطعیت درباره همه جزئیات متأخر نیاز ندارد. هسته تاریخی مشترک کافی است: کودکی از خاندان پیامبر صلیاللهعلیهوآله هنگام فروپاشی حفاظت از خیمهها در آغوش پدر به شهادت رسید. یاد او مهربانی با کودکان، امانت در نقل تاریخ مقدس و نپذیرفتن هیچ توجیهی برای خشونت علیه بیدفاعان را میآموزد.
گزارشهای نخستین تاریخ قطعی تولد یا سن دقیق او را حفظ نکردهاند. آنان او را کودکی خردسال یا شیرخوار میخوانند و در کنار خانواده امام حسین علیهالسلام در حرکتی قرار میدهند که به کربلا انجامید. تعیین روز مشخص تولد یا سن دقیق بیشتر به یادکردهای متأخر تعلق دارد و نباید هموزن شواهد قدیمی شمرده شود. آنچه از نظر تاریخی استوار است، هویت خانوادگی او، حضورش در کربلا و شهادتش در مرحله پایانی نبرد در ۱۰ محرم سال ۶۱ هجری است.
بر پایه گزارش شیخ مفید، امام حسین علیهالسلام در برابر خیمه نشست، کودک را نزد او آوردند و در آغوشش قرار گرفت. برخی روایتهای متأخر این لحظه را وداع پایانی یا درخواست آب برای کودک تصویر کردهاند. این صورتها در ادبیات سوگواری اهمیت یافته، اما هسته گزارش کهن کوتاهتر است. ازاینرو زندگینامه محتاط حقیقت مشترک را نگه میدارد که شیرخوار در آغوش پدر بود، ولی گفتوگویی مفصل را که در منابع نخستین یکسان نیامده است، قطعی نمیسازد.
روایتها در اصل این واقعه همداستاناند که تیری به گلوی کودک خورد و او را به شهادت رساند. یک صورت قدیمی تیرانداز را مردی از بنیاسد میداند، در حالی که نقلهای بعدی نام حرمله بن کاهل یا هانی بن ثبیت را آوردهاند. بنابراین اصل حادثه از تعیین نام تیرانداز استوارتر است. امام حسین علیهالسلام خون کودک را در دست گرفت و به درگاه خدا دعا کرد. منابع در ریختن خون بر زمین یا افکندن آن به سوی بالا اختلاف دارند؛ پس این پرونده معنای مشترک اندوه، دعا و دادخواهی الهی را حفظ میکند و بر یک جزئیات جسمانی اصرار نمیورزد.
گزارش کهن میگوید امام حسین علیهالسلام کودک را در کنار شهیدان خاندان خود قرار داد. این سخن قبر فردی جداگانه و نشانهگذاریشدهای را ثابت نمیکند. سنت متأخر کربلا عبدالله را در شمار شهیدان هاشمی وابسته به حرم امام حسین یاد میکند، اما یاد جمعی را نمیتوان دلیل آرامگاهی مستقل دانست. ازاینرو در این پرونده شخصی هیچ زیارتگاه یا مختصاتی افزوده نشده و نبود مکان جداگانه، هویت تاریخی کودک را تضعیف نمیکند.
شهادت عبدالله به یکی از تأثیرگذارترین یادهای کربلا بدل شد، زیرا رنج غیرنظامیان و بیدفاعان را نمیتوان در برابر آن نادیده گرفت. نیروی اخلاقی این داستان به گفتوگوی ساختهشده، سن دقیق اثباتنشده یا قطعیت درباره همه جزئیات متأخر نیاز ندارد. هسته تاریخی مشترک کافی است: کودکی از خاندان پیامبر صلیاللهعلیهوآله هنگام فروپاشی حفاظت از خیمهها در آغوش پدر به شهادت رسید. یاد او مهربانی با کودکان، امانت در نقل تاریخ مقدس و نپذیرفتن هیچ توجیهی برای خشونت علیه بیدفاعان را میآموزد.
اهمیت تاریخی و میراث
اهمیت تاریخی عبدالله رضیع در این است که شهادت او بحران سیاسی و نظامی کربلا را با حرمت جان بیگناه پیوند میدهد. کشته شدن یک شیرخوار نشان میدهد هنگامی که قدرت حدود اخلاقی را کنار بگذارد، خشونت آن تنها به افراد مسلح در میدان نبرد محدود نمیماند.
او در حافظه دینی امامی به نشانهای برجسته از مظلومیت، شکیبایی و رنج خاندان پیامبر تبدیل شد. نام شناختهشده علیاصغر در همین سنت یادمانی گسترش یافت، در حالی که پژوهش تاریخی نام کهن عبدالله و نامگذاری متأخر را هر یک در جایگاه شواهد خود نگه میدارد. این تمایز از ارادت نمیکاهد، بلکه آن را با امانت علمی پاس میدارد.
زندگی او از نظر روش پژوهش نیز مهم است، زیرا باید میان هسته استوار واقعه و گسترشهای روایی متأخر فرق گذاشت. منابع درباره نام، سن دقیق، تیرانداز و چگونگی رفتار با خون اختلاف دارند، اما اصل رخداد روشن است. چنین خوانش منضبطی یاد او را با احترام حفظ میکند و مانع میشود جزئیات اثباتنشده به بخشی الزامی از تاریخ مقدس تبدیل شود.
او در حافظه دینی امامی به نشانهای برجسته از مظلومیت، شکیبایی و رنج خاندان پیامبر تبدیل شد. نام شناختهشده علیاصغر در همین سنت یادمانی گسترش یافت، در حالی که پژوهش تاریخی نام کهن عبدالله و نامگذاری متأخر را هر یک در جایگاه شواهد خود نگه میدارد. این تمایز از ارادت نمیکاهد، بلکه آن را با امانت علمی پاس میدارد.
زندگی او از نظر روش پژوهش نیز مهم است، زیرا باید میان هسته استوار واقعه و گسترشهای روایی متأخر فرق گذاشت. منابع درباره نام، سن دقیق، تیرانداز و چگونگی رفتار با خون اختلاف دارند، اما اصل رخداد روشن است. چنین خوانش منضبطی یاد او را با احترام حفظ میکند و مانع میشود جزئیات اثباتنشده به بخشی الزامی از تاریخ مقدس تبدیل شود.
پیوندهای خانوادگی
👪 والدین
پدر
امام حسین بن علی
محتمل
مادر
رباب بنت امرؤالقیس
محتمل
منابع
Kitab al-Irshad, Karbala narrative | Shaykh al-Mufid | Relevant Karbala passage; pagination varies by edition | https://al-islam.org/imam-husayn-saviour-islam/life-imam-husayn | Abd Allah name, infancy, arrow, blood, prayer and placement with the slain familyTarikh al-Rusul wa al-Muluk and the Abu Mikhnaf corpus | Muhammad ibn Jarir al-Tabari; Abu Mikhnaf | Vol. 5, pp. 448 and 468 as identified in the annotated translation | https://al-islam.org/event-taff-earliest-historical-account-tragedy-karbala-abu-mikhnaf/martyrdom-family-members-al | Infant on Imam Husayn's lap, arrow report, mother Rubab and transmitter variations
Musnad al-Imam al-Shahid Abi Abd Allah al-Husayn | Aziz Allah al-Utaridi, quoting Shaykh al-Mufid | Vol. 3, p. 36 | https://lib.eshia.ir/86866/3/36 | Child list, Abd Allah's martyrdom and Rubab as his mother
Sharh al-Akhbar fi Fada'il al-A'imma al-Athar | al-Qadi al-Nu'man | Vol. 3, p. 177 | https://lib.eshia.ir/16045/3/177 | Abd Allah among Imam Husayn's sons and Rubab as mother
Nafas al-Mahmum | Shaykh Abbas al-Qummi | Children of Imam Husayn section; pagination varies by edition | https://al-islam.org/nafasul-mahmum-relating-heart-rending-tragedy-karbala-shaykh-abbas-qummi/children-imam-husayn-and | Naming variation between Abd Allah and the later common name Ali al-Asghar
Burial of the Martyrs of al-Taff: A Historical-Analytical Study | Amir al-Jabiri; Warith al-Anbiya Foundation | Online study; print pagination not used | https://www.warithanbia.com/productions/10/195 | Later collective burial tradition and distinction from an individually verified grave
نگارخانه تصاویر
هنوز تصویر تأییدشدهای موجود نیست.
📤 ارسال تصویر این شخصیت یا مکان
تصویر پیش از تأیید عمومی نخواهد شد.
💬 دیدگاه بازدیدکنندگان
هنوز دیدگاه تأییدشدهای نیست؛ نخستین دیدگاه را شما بنویسید.
دیدگاه پس از تأیید مدیریت منتشر میشود.