لالکائی گزارشی از کربلا حفظ کرده است که در آن مردی دشمن به حسین بن علی رضی الله عنه نزدیک شد و به او گفت که در انتظار آتش باشد. حسین سخن او را رد کرد و پاسخ داد که به سوی پروردگاری مهربان یا آمرزنده و شفاعتکنندهای پذیرفته میرود. سپس درباره آن مرد دعا کرد و در روایت لالکائی این دعا به صورت مشروط، در صورتی که مرد دروغ گفته باشد، نقل شده است. پس از آن گزارش میگوید اسب مرد او را بر زمین انداخت، یک پایش در رکاب گیر کرد و اسب او را کشید تا جان باخت. صورتهای مشابهی از این حادثه در چند کتاب کلاسیک دیگر نیز آمده، اما این بازگویی روایت لالکائی را داستان اصلی قرار میدهد.
لالکائی گزارشی از روز کربلا درباره حسین بن علی رضی الله عنه حفظ کرده است. بر پایه روایت، مردی دشمن در جریان رویارویی به حسین نزدیک شد و درباره سرنوشت او سخنی تند گفت و از آتش یاد کرد. ماجرا در آغاز به صورت یک برخورد لفظی در فضای پرتنش کربلا پیش میرود.
حسین رضی الله عنه سخن آن مرد را نپذیرفت. روایت نقل میکند که پاسخ داد به سوی پروردگاری مهربان یا آمرزنده و شفاعتکنندهای پذیرفته میرود. ماجرا به همین پاسخ پایان نیافت و پس از آن حسین درباره مردی که چنین سخنی گفته بود دعا کرد.
در نقل لالکائی، دعا با شرطی مربوط به راست یا دروغ بودن سخن آن مرد آمده است. حسین رضی الله عنه دعا کرد که اگر او دروغگوست، خدا او را به سوی آتش بکشد. روایت سپس بدون ساختن صحنهای طولانی، مستقیم به رخدادی میرسد که این حکایت را در منابع بهیادماندنی کرده است.
اسب آن مرد او را بر زمین انداخت و یکی از پاهایش در رکاب گیر کرد. سپس اسب او را بر زمین کشید و گزارش ادامه میدهد تا جایی که میگوید مرد در همان حادثه جان باخت. در ترتیب روایت، سخن دشمنانه، پاسخ حسین، دعا و سپس پایان ناگهانی مرد پشت سر یکدیگر قرار گرفتهاند.
لالکائی این واقعه را در بخشی آورده که گزارشهای مربوط به کرامات حسین بن علی رضی الله عنه را گرد آورده است. در آثار کلاسیک دیگری، از جمله نزد طبرانی و طبری، صورتهای مشابهی از همین حادثه نیز باقی مانده است. برخی جزئیات مانند نام مرد و بعضی الفاظ دعا در آن نقلها متفاوت است، ازاینرو آنها در اینجا با یکدیگر ترکیب نشدهاند.
بنابراین این روایت عمومی بر همان خط روشن گزارش لالکائی باقی میماند: مردی دشمن در کربلا با حسین بن علی رضی الله عنه سخنی تند میگوید، حسین سخنش را رد میکند و درباره او دعا مینماید، سپس بر پایه روایت اسب مرد او را میاندازد و تا مرگ میکشد. بخش مرکزی داستان همان پایان ناگهانی است که پس از دعا نقل شده است.
حسین رضی الله عنه سخن آن مرد را نپذیرفت. روایت نقل میکند که پاسخ داد به سوی پروردگاری مهربان یا آمرزنده و شفاعتکنندهای پذیرفته میرود. ماجرا به همین پاسخ پایان نیافت و پس از آن حسین درباره مردی که چنین سخنی گفته بود دعا کرد.
در نقل لالکائی، دعا با شرطی مربوط به راست یا دروغ بودن سخن آن مرد آمده است. حسین رضی الله عنه دعا کرد که اگر او دروغگوست، خدا او را به سوی آتش بکشد. روایت سپس بدون ساختن صحنهای طولانی، مستقیم به رخدادی میرسد که این حکایت را در منابع بهیادماندنی کرده است.
اسب آن مرد او را بر زمین انداخت و یکی از پاهایش در رکاب گیر کرد. سپس اسب او را بر زمین کشید و گزارش ادامه میدهد تا جایی که میگوید مرد در همان حادثه جان باخت. در ترتیب روایت، سخن دشمنانه، پاسخ حسین، دعا و سپس پایان ناگهانی مرد پشت سر یکدیگر قرار گرفتهاند.
لالکائی این واقعه را در بخشی آورده که گزارشهای مربوط به کرامات حسین بن علی رضی الله عنه را گرد آورده است. در آثار کلاسیک دیگری، از جمله نزد طبرانی و طبری، صورتهای مشابهی از همین حادثه نیز باقی مانده است. برخی جزئیات مانند نام مرد و بعضی الفاظ دعا در آن نقلها متفاوت است، ازاینرو آنها در اینجا با یکدیگر ترکیب نشدهاند.
بنابراین این روایت عمومی بر همان خط روشن گزارش لالکائی باقی میماند: مردی دشمن در کربلا با حسین بن علی رضی الله عنه سخنی تند میگوید، حسین سخنش را رد میکند و درباره او دعا مینماید، سپس بر پایه روایت اسب مرد او را میاندازد و تا مرگ میکشد. بخش مرکزی داستان همان پایان ناگهانی است که پس از دعا نقل شده است.
نتیجه
گزارش رشتهای چشمگیر از کربلا حفظ کرده است: حسین بن علی رضی الله عنه به مردی دشمن پاسخ میدهد و درباره او دعا میکند، سپس اسب مرد او را میاندازد و تا مرگ میکشد.
منابع
al-Lalaka'i, report 90, karamat of Husayn ibn Ali
al-Lalaka'i, report 90
al-Lalaka'i, report 90
al-Lalaka'i, report 90
al-Lalaka'i, section on the karamat of Husayn ibn Ali
al-Lalaka'i 90 chain: Dawud ibn Rashid -> Ata ibn Muslim -> Aslam -> unnamed battle-line witness
Narrator dossier for Ata ibn Muslim al-Khaffaf
Narrator dossier for Dawud ibn Rashid
al-Tabari, Tarikh, Karbala narrative from Abu Mikhnaf
al-Tabari text: Abu Mikhnaf from Ata ibn al-Sa'ib from Abd al-Jabbar ibn Wa'il from Masruq ibn Wa'il
al-Dhahabi / hadith critics on Abu Mikhnaf Lut ibn Yahya
al-Dhahabi, Siyar, Ata ibn al-Sa'ib entry
CAND-0119 Task 1 evidence synthesis
al-Tabarani, al-Mu'jam al-Kabir 3/116, report 2849
al-Haythami, Majma al-Zawa'id 9/196, report 15138