سفیان ثوری رحمه الله و سه مزه منقول در کنار زمزم

ابو نعیم و لالکائی گزارشی از مردی هراتی نقل می‌کنند که پیش از سپیده‌دم به محل زمزم می‌آمد. او در آنجا با پیرمردی روبه‌رو می‌شد که آرام می‌آمد، از زمزم آب می‌کشید و می‌نوشید و مقداری از نوشیدنی را باقی می‌گذاشت. مرد هراتی در آغاز او را نمی‌شناخت، اما تکرار این دیدارها در همان ساعت زودهنگام توجهش را جلب کرد و او به باقی‌مانده نوشیدنی توجه نشان داد.

در صبح نخست، مرد از آنچه باقی مانده بود نوشید و گفت مزه آن مانند سویق بسیار مرغوب بادام بود. صبح بعد دوباره همان پیرمرد را کنار زمزم دید. این بار وقتی از باقی‌مانده نوشید، مزه آن را مانند آب آمیخته با عسل توصیف کرد. تکرار این دیدار پیش از سپیده‌دم، همراه با تغییر مزه، ماجرا را برای شاهد هراتی شگفت‌انگیزتر کرد.

دیدار سوم نیز رخ داد. در آن صبح، شاهد گفت باقی‌مانده نوشیدنی مزه‌ای مانند شیر آمیخته با شکر داشت. در روایت ابو نعیم افزوده شده است که آن نوشیدنی تا زمان بعدی او را کفایت می‌کرد و در آن فاصله احساس گرسنگی و تشنگی نداشت. این جزئیات افزوده به نقل ابو نعیم مربوط است، در حالی که سه مزه متفاوت در سه صبح محور اصلی حکایت باقی می‌ماند.

پس از این دیدارها، مرد هراتی خواست بداند پیرمرد چه کسی است. گزارش می‌گوید پیرمرد پیش از معرفی خود از او پیمان گرفت که تا زمان وفاتش نام او را برای کسی بازگو نکند. هنگامی که مرد این وعده را داد، پیرمرد بر پایه روایت گفت که سفیان بن سعید است. به این ترتیب، داستان آن زائر ناشناس را با سفیان ثوری رحمه الله پیوند می‌دهد.

حکایت با همین معرفی پایان می‌یابد. ترتیب به‌یادماندنی آن روشن است: دیدارهای پیش از سپیده‌دم در کنار زمزم، سه صبح با سه مزه متفاوت، و سرانجام آشکار شدن هویت پیرمرد. ابو نعیم این ماجرا را در حلیة الاولیاء حفظ کرده و لالکائی نیز همان هسته داستان را در بخش مربوط به کرامات سفیان ثوری رحمه الله آورده است.